Japon Deprem Uzmanı, Yüksek Mimar ve İnşaat Yüksek Mühendisi Yoshinori Moriwaki, Elazığ – Bingöl – Tunceli hattında beklenen olası depremlere ilişkin önemli değerlendirmelerde bulundu. Moriwaki, Elazığ’da kısa vadede büyük bir deprem olasılığının düşük olduğunu belirtirken, Bingöl Karlıova hattının dikkatle izlenmesi gerektiğini vurguladı.
“Yenilenen yapılar varsa korkmaya gerek yok”
Moriwaki, komşu illerde meydana gelebilecek depremlerin Elazığ’ı etkileyebileceğini ancak yıkıcı sonuçlar doğurmasının beklenmediğini söyledi:
“Yapılar konusunda yenilenen ve risk oluşturmayan binalar var ise korkmaya gerek yok. Komşudaki deprem olarak adlandıracağımız depremlerin Elazığ’a etkisi yıkıcı olmaz ama etkisini gösterir. Bunun için yapı kontrolüne ve sağlamlığına dikkat edilmesi gerekiyor.”
“Elazığ’da büyük enerji birikimi yok”
2020 yılında Elazığ’da meydana gelen iki büyük depremin ardından fay hatlarında önemli ölçüde enerji boşalması yaşandığını ifade eden Moriwaki, bu nedenle kısa vadede Elâzığ merkezli büyük bir deprem beklemediğini dile getirdi:
“2020’de iki büyük deprem oldu ve fay hattı enerjisini büyük ölçüde boşalttı. Komşu bölgelerdeki depremler Elazığ’ı etkiler ama merkez Elâzığ olmaz.”
“Bingöl, iki büyük fayın kesişim noktası”
Bingöl’ün Türkiye’nin en kritik sismik bölgelerinden biri olduğuna dikkat çeken Moriwaki, Kuzey Anadolu Fayı ile Doğu Anadolu Fayı’nın Karlıova’da kesiştiğini hatırlattı:
“Bingöl’de olası bir depremin büyüklüğü 7 civarında olabilir. Ancak Kahramanmaraş depremleri kadar yıkıcı olmaz. Orada 400 yılı aşkın süredir biriken enerji vardı.”
Moriwaki, deprem riskini değerlendirirken “en son ne zaman deprem olduğu” ve “ne kadar enerji biriktiği” sorularının belirleyici olduğuna dikkat çekti.
“Tunceli için ‘toz duman’ senaryosu bilimsel değil”
Tunceli için dile getirilen felaket senaryolarına da değinen Moriwaki, abartılı yorumların bilimsel karşılığı olmadığını söyledi:
“Her yerin toz duman olacağı kadar büyük bir senaryo beklemiyorum. Etki hissedilir ama abartıldığı gibi olmaz.”
“Zemin davranışı 2020’den sonra daha net”
Elazığ’da 2020 depremlerinin ardından bazı bölgelerde zemin davranışının daha iyi anlaşıldığını belirten Moriwaki:
“Enerji boşalması oldu. Bu durum bina–zemin ilişkisinin daha net görülmesini sağladı. Çok korkmaya gerek yok ama riskli binalar hâlâ tehlike.”
“Hayvan davranışları bilimsel kanıt sayılmaz”
Deprem öncesi hayvan hareketleriyle ilgili iddialara da değinen Moriwaki, bu tür gözlemlerin bilimsel veri olarak kabul edilemeyeceğini vurguladı:
“Köpek havlıyor diye deprem olacak diyemeyiz. Hayvanlar bazı değişimleri hissedebilir ama bunu ölçemiyoruz.”
Uzmandan genel uyarı
Moriwaki’ye göre Elazığ’da kısa vadede büyük bir deprem riski düşük olsa da Bingöl Karlıova hattı dikkatle izlenmeli. Bilimsel veriye dayalı önlemlerin hayati önemde olduğu vurgulanıyor.
Kaynak: Fırat Haber /Elazığ Fırat Haber – Remziye Kökburi’nin özel haberi
