Doğu Mazgirt’teki Urartu Mirasını Kurtarma Çağrısı: Kaleköy Kaya Yazıtı Alanının Prof. Dr. Carl Friedrich Lehmann-Haupt Anısına Yeniden Adlandırılması Teklifi Giriş ve Mevcut Durum Analizi (2023–2026) Tunceli (Dersim) ilinin, özellikle de Mazgirt ilçesi Peri Çayı havzasındaki arkeolojik alanları, binlerce yıllık yerli...
Devamını Okuİnsan dünyaya ağlayarak gelir. Belki de bunun sebebi, nereye geldiğini bilmemesidir. İlk nefesimizle birlikte yükselen o çığlık, sadece bedenin dünyaya uyum sağlaması mıdır; yoksa bilinmeyene açılan ilk şaşkınlığımız mı? Bunu bilmiyoruz. Fakat bildiğimiz bir şey var: İnsan, hayatının iki büyük...
Devamını OkuBetan Awakare Sözümüz, Özümüz ve Geleceğimiz İçindir Bugün Dersim’in yüzlerce yıllık köklü sözlü kültürü; klamları, deyişleri, masalları ve kadim toplumsal felsefesi büyük bir dönüm noktasındadır. Bir yandan yüzyıllardır bu coğrafyayı tek tipleştirmeye çalışan egemen yapıların asimilasyon hamleleri; diğer yandan kültür...
Devamını OkuBetan Awakare Giriş: İnsanlık Tarihinin Kültürel Hafıza Kasası Olarak Yukarı Coğrafya Yakın Doğu’nun tarih yazımında uzun süre hâkim olan geleneksel yaklaşımlar, bölgenin temel dini ve dilsel kavramlarının ağırlıklı olarak ya güneydeki çöl kültürlerinden (Sami) ya da kuzeydeki bozkırlardan (Hint-Avrupa) neşet...
Devamını OkuTarih yalnızca sarayların, savaşların ve hükümdarların kayıtlarından ibaret değildir. Bazen bir halkın hafızasında kuşaktan kuşağa aktarılan kelimeler, resmi tarihin susturduğu alanları görünür kılar. Dersim de yüzyıllardır bu sessiz hafızanın taşıyıcısı olan coğrafyalardan biridir. Resmi tarih anlatılarında çoğu zaman periferide bırakılan...
Devamını OkuDersim coğrafyasındaki yer adları, resmi tarihin ötesinde nasıl bir hafıza saklıyor? "Mananaki" kelimesinin köklerine odaklanan bu çalışma; yerel dil katmanları üzerinden ekmek, emek ve aşiretler öncesi ortak yaşam kültürüne dair bir yorum denemesi olarak okunabilir. Resmi tarih anlatıları zamanla değişebilir...
Devamını OkuBetan Awakare Giriş: Bir Kadının Çığlığıyla Aydınlanan Tarih MÖ 17. yüzyıla, Babil dönemine ait bir hukuk belgesi, antik dünyanın en sarsıcı tanıklıklarından birini günümüze taşır. Zorla evinden koparılan ve esir (Nam-Ra) edilen bir kadın, Ummi-Hepet (Annem Ana Tanrıça Hepet), kimliğini...
Devamını OkuBetan Awakare Dersim (antik İşuwa) coğrafyasında binlerce yıldır “kutsallık” adı altında anlatılan aşiret efsanelerinin ardında, aslında çok daha derin ve somut bir “Ur-Hakikat” yatmaktadır. Bu hakikat, doğrudan doğanın kalbinde filizlenen bir üretim, emek ve adalet mirasıdır. Dağların suyu, koyunların yünü,...
Devamını OkuTarihini önemseyen Dersim halkına, Uzun yıllara dayanan araştırmalarım sonucunda, Dersim bölgesinin kadim tarihine ilişkin çeşitli bulgulara ulaşmış bulunmaktayım. Bu bulgular; dilsel veriler, coğrafi eşleşmeler ve ritüel pratikler üzerinden değerlendirildiğinde, bölgenin tarihsel sürekliliğine dair dikkate değer ipuçları sunmaktadır. Elde ettiğim veriler...
Devamını OkuBetan Awakare Dersim hakkında bize anlatılan hikâye tanıdık: “geç oluşmuş”, “çevresel”, “merkez dışı” bir coğrafya. Bu anlatı o kadar tekrarlandı ki, artık sorgulanmaz bir gerçek gibi kabul ediliyor. Oysa bazen bir coğrafyanın gerçeği arşivlerde değil, kelimelerin içinde saklıdır. “Mameki” işte...
Devamını Oku
