Ülkenin Adalet Bakanı Yılmaz Tunç, dün CNN Türk kanalında katıldığı bir yayında yine hayretler içerisinde bırakan bir konuşma yaptı. Cezaevinde tutuklu bulunan TİP Hatay Milletvekili Can Atalay, HDP Eski Eş Genel Başkanı Selahattin Demirtaş ve iş insanı Osman Kavala’nın hukuki durumlarına ilişkin değerlendirmelerde bulunan Tunç, şöyle diyordu:
“Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), bu davalara siyasi yaklaşıyor. (Kavala ve Demirtaş kararlarını kastederek) Kararı ortaya çıkaran deliller hukuki açıdan değerlendirmiyor. Atalay‘ınki seçimden önce başlayan bir dava. Anayasal düzene karşı suçlar Atalay‘ınki. Bu suçlar kanunla düzenlenmiş. Terör suçları şu şu maddelerdir deniyor.”
Demirtaş, Kavala ve Atalay’ın tek kişinin isteği doğrultusunda cezaevinde tutulduklarını bilmiyormuşuz gibi topu çevirip çevirip ya AYM’ye ya da AİHM’e atıyor adalet bakanı.
Bakanın ‘siyasi’ dediği AİHM kararlarıyla, bizzat Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Kavala ve Demirtaş hakkında sarf ettiği sözleri kısaca hatırlatmakta fayda var. Hafıza tazelediğimizde asıl ‘siyasi’ olanın ne olduğu daha somut anlaşılabilecektir böylelikle.
Demirtaş ve Kavala davalarında ‘hukuki’ gerçeklik olarak karşımızda duran en temel olgulardan biri, mahkemenin 18. maddenin ihlal edildiği yönünde karar vermiş olması. Yani tutukluluğun makul bir şüpheye dayanmadığı, gerçek amacın susturmak olduğu sonucuna vardı ve başvurucuların “derhal” serbest bırakılması gerektiğine hükmetti mahkeme. Dolayısıyla bu kadar ağır bir ihlal kararı ortadayken Türkiye’nin AİHM kararlarını görmezden gelmesi, bu davalara doğrudan siyasi yaklaşım içinde olduğunu doğrular nitelikte. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 46. maddesine göre, sözleşmeye taraf tüm devletler AİHM kararlarına uymak zorunda. Türkiye de taraf ülkeler arasında olduğuna göre “AİHM kararlarını tanımıyorum, siyasidir” denildiğinde hukuki bir karşılığı da olmuyor.
Bu davalarla ilgili Cumhurbaşkanı Erdoğan ise Kavala için “Soros artığı”, Demirtaş için ise “terörist” ifadelerini kullandı. Peki deliller nerede? Bu soruya şimdiye kadar somut bir yanıt verilemedi.
Bakan Tunç’un Can Atalay’ın tutukluluğuyla ilgili kurduğu cümle ise adeta iktidarın ağız birliğinden ibaret. 14 Mayıs seçimlerinde milletvekili seçilen Atalay’ın, dokunulmazlık hakkı gereği derhal serbest bırakılması gerekirken, “Suçlar seçimden önce işlenmiştir” denilerek keyfi olarak cezaevinde tutulmaya devam ediliyor. Bu aktardıklarım hem bu davalara hem de Türkiye’deki hukuksuzluklara ilişkin çok kısa bir özet. Şimdi bu kısa özeti gözünüzün önünde tutarak bakan Tunç’un yine dün yaptığı ikinci ilginç açıklamaya götüreyim sizi. Böylelikle halimiz daha net anlaşılsın.
Dünya Adalet Projesi (World Justice Project WJP), her yıl hukuka güven endeksi araştırmasını yayınlıyor. Türkiye, WJP’nin 2023 yılı raporunda 117. sırada yer alırken, aynı raporda Mexico 116, Orta Afrika ülkesi Angola ise 115. sırada yer alıyor. Dünkü CNN Türk yayınında bakana bu soru da soruldu. Sıkı durun, bakanın yanıtını olduğu gibi yazıyorum:“Bu bilgi hatalı. Bunlar masa başında hazırlanıyor. Türkiye’nin üstündeki ülkelerde Angola var. Türkiye’nin bu ülkelerin altında olması mümkün mü? Türkiye burada olamaz.” Memlekette yargının tüm ayarlarıyla oynayanlar dahi hukuk sisteminin bugün geldiği noktaya inanamıyor(!) Uluslararası hukuku görmezden gelip “Milli Yargı” adında uyduruk bir sistemi dayatma çabası içinde olanların bu tabloda Angola’ya komşu olması şaşırtıcı bir durum olmasa gerek halbuki…
