Braunschweig, Almanya – Almanya’nın Aşağı Saksonya eyaletinde bulunan Braunschweig Eyalet Yüksek Mahkemesi (Oberlandesgericht Braunschweig), bir ceza davasında fahri yargıç (Schöffin) olarak görev yapan kadının başörtüsü takmakta ısrar etmesi nedeniyle görevden alındığını açıkladı.
Mahkeme, kadının duruşmalarda başörtüsüyle yer almasının devletin tarafsızlık ilkesine (Neutralitätsgebot) aykırı olduğuna hükmetti. Kararda, yargı görevini yerine getirenlerin “dini, ideolojik veya siyasi görüşü sembolize eden kıyafet veya semboller” taşımasının yasak olduğu hatırlatıldı.
Kararın Gerekçesi
Mahkeme, kararını Niedersächsisches Justizgesetz § 31a ve Gerichtsverfassungsgesetz § 51 Abs. 1 maddelerine dayandırdı.
Buna göre, duruşmalarda görev yapan bir yargıç ya da fahri yargıcın, dini veya ideolojik inançlarını görünür biçimde ifade etmesi yasak.
OLG Braunschweig, başörtüsünü çıkarmayı reddeden fahri yargıcın bu tutumunu “görev yükümlülüğünü ağır biçimde ihlal” olarak değerlendirdi.
Kararda ayrıca, duruşmada yer alan tarafların “negatif din özgürlüğü” (dini sembollerle karşılaşmama hakkı) da vurgulandı.
Temyiz Yolu Kapalı
OLG Braunschweig’in açıklamasına göre karar kesin nitelikte ve temyiz edilemeyecek.
Mahkeme, bu tür davalarda inanç özgürlüğünün mutlak olmadığını, devletin tarafsızlığını koruma yükümlülüğünün öncelikli olduğunu belirtti.
Fahri Yargıçlık Sistemi
Almanya’da fahri yargıçlar (“Schöffen”) genellikle beş yıllığına görev yapıyor ve yerel yönetimlerin oluşturduğu aday listelerinden seçiliyor.
Fahri yargıçlar, profesyonel yargıçlarla birlikte duruşmalara katılıyor ve eşit oy hakkına sahip bulunuyor.
Munzur Press:
Bu karar, Almanya’da devletin tarafsızlık ilkesi ile bireysel inanç özgürlüğü arasındaki hassas dengeyi yeniden gündeme taşıdı.
Mahkemenin gerekçesi, “görünür tarafsızlık” kavramını esas alırken, dini sembollerin kamu görevlerinde sınırlandırılabileceği yönündeki anayasal çizgiyi güçlendirdi.
Eleştirmenler ise kararın “kamusal yaşamda dini özgürlüklerin daralmasına” yol açabileceği uyarısında bulunuyor.
