Ülkemizde AİDS Bitmediği Gibi, Çocuklarımızı da Öldürmeye Başladı…
“Bir insanın zekası verdiği cevaplardan değil, sorduğu sorulardan anlaşılır.” – Albert Einstein
Neden Sormuyoruz?
Ülkemizde çocuklarımızın AİDS nedeniyle öldüğünü neden soramıyoruz? Bu soruyu sormanın zamanı çoktan geldi. İzmir’de kemik erimesi şüphesiyle hastaneye kaldırılan 13 yaşındaki bir çocuk, AİDS (HIV) nedeniyle hayatını kaybetti. Bu haber hepimizi derinden sarstı. Babası HIV pozitif olan bu çocuğun ölümü, “Koruyucu Hekimlik” ilkelerinin neden uygulanmadığını düşündürmeli.
Dünya AİDS Günü deyince aklıma, 1994 yılında Giresun’da kurduğumuz “Giresun AİDS Savaşım Derneği” geliyor. Işıklar içinde yatsın Enver Tali Çetin hocamın destekleri unutulmaz. Halkın sesini duyurduğu bu sivil toplum kuruluşları, maalesef bugün can çekişiyor.
15 yıla yakın süreyle kurucu başkanlığını yaptığım bu dernek çalışmalarında, o dönemin Giresun valisi Ali Haydar Öner’in katkılarını anmadan geçemem. Işıklar içinde uyusun.
Çocuğumuz Neden Korunamadı?
İzmir’de hayatını kaybeden çocuğun hikâyesi hepimize ders olmalı. İzmir İl Sağlık Müdürlüğü, çocuğun operasyonlar sırasında kan nakli yapılmadığını, istismar bulgusu bulunmadığını açıkladı. Ancak çocuğun babasının HIV pozitif olduğu bilinirken, koruyucu tedbirlerin alınmaması kabul edilemez bir ihmaldir.
Dünyada AİDS ile Mücadele
Birleşmiş Milletler HIV/AIDS Ortak Programı’nın (UNAIDS) 2024 Dünya AİDS Günü raporu, insan haklarının korunması halinde, AİDS’in 2030 yılına kadar sona erdirilebileceğini öngörüyor. Ancak raporun altını çizdiği bazı çarpıcı gerçekler var:
- HIV ile yaşayan 39,9 milyon kişiden 9,3 milyonu hâlâ tedaviye erişemiyor.
- 2023 yılında her gün 570 genç kadın ve kız çocuğu HIV’e yakalanmış durumda.
- 28 ülkede yeni HIV enfeksiyonları artış göstermiş.
- Afrika’nın bazı bölgelerinde, genç kadınların HIV’e yakalanma oranı erkeklere göre üç kat daha fazla.
Türkiye’de Durum Daha Da Vahim
Türkiye’de HIV/AIDS vakaları azalmak bir yana, giderek artıyor. İstanbul Tıp Fakültesi’nde HIV pozitif olarak takip edilen 100 çocuk bulunuyor. Bu çocuklardan 20’sinin cinsel yolla bulaşan vakalar olduğu bildiriliyor.
Prof. Dr. Ayper Somer’e göre, Türkiye’de tanı konulan 250’ye yakın HIV pozitif çocuğun büyük bir kısmı, anne yoluyla değil, cinsel yolla enfekte olmuş. Bu, küçük yaşta cinsel birlikteliklerin veya istismar vakalarının yaygınlaştığını gösteriyor.
AİDS ve Toplumsal Damgalama
HIV pozitif bireyler damgalanmaktan ve ayrımcılığa uğramaktan korktukları için, test yaptırmaktan çekiniyorlar. Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü’ne göre, Türkiye’de 1985’ten bu yana 45.835 HIV pozitif kişi ve 2.438 AİDS vakası kaydedilmiş durumda. Vakaların çoğu 25-34 yaş arasında ve bulaşma nedenlerinin %58,9’u bilinmiyor.
Unutulmaz Acılar
Son olarak, “Gesi Bağlarında Dolanıyorum” türküsünün sözleriyle bu acıyı paylaşmak istiyorum:
Atma anam atma şu dağların ardına,
Kimseler yanmasın anam yansın derdime…
Sevgilerimle,
Dr. Mustafa Torun
İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı
mtorun3@gmail.com
